BİLGİ İŞLEM DAİRE BAŞKANLIĞI
İstanbul Gelişim Üniversitesi

Oyun Konsollarının Tarihsel Gelişimi

konsol

Ev konforunda, yüksek kalibreli ve iyileştirilmiş 3D efektlerle video oyunu oynamak büyük bir keyif değil mi? Peki, video oyunu konsollarının zaman çizelgesini hiç merak ettiniz mi? Günümüz konsollarının “tarihsel sürecini” merak etmeniz için oyuncu olmanız gerekmez, sahnenin arkasında herkesi büyüleyecek bir emek ve gelişim süreci bizi bekliyor.
Günümüzde video oyunları 100 milyar dolarlık bir küresel endüstri oluşturuyor. Video oyunları, uzun zamandır var ve oyun salonu sistemlerinden ev konsollarına, el konsollarına ve mobil cihazlara kadar çeşitli platformları kapsıyor. Ayrıca genellikle bilgisayar teknolojisinin ön saflarında yer aldığını söyleyebiliriz.

1.Nesil: 1967 – 1975

Atari bilinen ya da oynama şansı edindiğiniz “ilk” oyun konsolu olabilir fakat gerçek oyun konsolunun ilk yolculuğu, Ralph Baer adlı bir savunma müteahhidi tarafından yönetilen “Brown Box” olarak bilinen yedinci prototiptir. Brown Box oyun kutusunda altı basit oyuna yer veriyordu ve sıradan bir TV setine bağlanmak üzere tasarlanmıştı, geliştirme ve patent başvurusu süreciyle video oyun endüstrisi için yeni kapılar açılmış oldu.

2. Nesil: 1976 – 1982

1976 yılına gelindiğinde piyasaya çıkan ilk İkinci nesil ürün Fairchild Channel F olup 1977 yılında ise Atari 2600 piyasaya sürülerek oyun konsolu çılgınlığının ilk adımı atılmıştır. Renkli oyun oynama keyfi ve Joystick kullanımı ile bu dönem, oyun konsollarının tüm dünya tarafından tanınıp sevilmesinde bir milat olarak kabul edilir. Öncü 8-bit çağı olarak adlandırılan bu dönemde ortalama 4kb kapasiteli medya formatları olan kartuşlar kullanılmıştır. Dönemin en popüler oyun konsolu olan Atari 2600 serisi, Joystick olarak adlandırdığı tek tuşlu kontrol aracı ile yeni bir çığır açmıştır.

3. Nesil: 1983 – 1986

1983 senesinde Nintendo, hala birçok kullanıcının gözünde eşsiz olan NES (Nintendo Entertainment System) ürününü çıkartarak Üçüncü nesil'i başlatmıştır. Aynı döneme damgasını vuran bir diğer efsaneleşmiş oyun konsolu ise Sega Master System'dır. 8-bit daha gelişmiş grafikler, çok kanallı sesler ve Joy-pad kullanım avantajları ile bu nesle ait konsollar büyük satış rakamlarının önünü açmıştır.

4. Nesil: 1988 – 1992

1988 yılında Sega firması Mega Drive olarak adlandırdığı 16-bit teknolojisine sahip Dördüncü nesil oyun konsolunu piyasaya sürmüştür. Aynı dönemde Sega'nın yine en büyük rakibi Nintendo firmasının SNES model oyun konsoludur. 16-bit teknolojisi sayesinde çok daha gelişmiş grafik ve ses motorları ile Atari salonlarında oyuncuların hayranlıkla oynadığı birçok oyun, artık evlerde bu konsollar aracılığı ile oynanabilir hale gelmiştir. Bu dönemde oyun kumanda ve oynanış biçimleri daha karmaşık hale gelmiştir.

5. Nesil: 1983 – 1997

1993 yılına gelindiğinde 3D grafiklere sahip oyunların oynanabildiği beşinci nesil oyun konsolları piyasaya sürülmüştür. Bu sürece öncülük eden ürün Atari Jaguar olmasına karşın, yanlış pazarlama teknikleri sonucu beklenen satış başarısını yakalayamamış ve Atari gibi bir efsanenin Oyun Konsolu üretiminin çekilmesi bu döneme denk gelmiştir. Dönemin popüler ürünlerinden biri Sega Saturn diğer ise Nintendo firmasının Nintendo 64 model konsoludur.

6. Nesil: 1998 – 2004

1998 yılında ise bir diğer Oyun Konsol devi olan Sega, kaybettiği pazarı yeniden toplamak için Devrimsel yeniliklere sahip yeni oyun konsolunu piyasaya sürmüş ve altıncı nesil oyun konsolu çağını başlatmıştır. Bu dönemde özellikle ilk defa oluşturulan çevrimiçi oyun konsolu arayüzü diğer üreticilere de öncülük etmiştir. Ne var ki Sony, 2000 yılında piyasaya Playstation 2 model oyun konsolunu sürmüş ve tarihin en çok satan oyun konsolu olarak tarihe geçmiştir. Bu süreç SEGA gibi bir devin de oyun konsolu üreticisi pazarından çıkmasına sebep olmuştur. Altıncı nesle dahil olan diğer popüler ürünler ise Nintendo Game Cube ve Microsoft'un ilk oyun konsolu olan Xbox'dır. Bu nesilde kullanılan 128-bit teknolojisi 3D kullanımı ve görsel işitsel anlamda yeni çığırlar açmıştır.

7. Nesil: 2005 – 2010

2005 yılı itibarıyla Yedinci nesil dönemi başlamıştır. Microsoft firmasının yeni oyun konsolu olan Xbox 360 bu sürece öncülük etmiştir. Uzunca bir süre tek alternatif olmanın avantajını kullanan bu konsol, 2006 sonunda art arda piyasaya sürülen Sony Playstation 3 ve Nintendo Wii oyun konsolları ile birlikte yedinci neslin 3 alternatifi arasında yer almaktadır. Bu nesilde kullanılmaya başlanan (Playstation 3) blu-ray medya formatı ile full HD (Yüksek Çözünürlük) oyun oynama ve film izleme mümkün kılınmıştır.

8. Nesil: 2011 – 2022

Sekizinci nesil video oyun konsolları 26 Şubat 2011 tarihi ile başlamıştır. Bu sürece öncülük eden konsol Nintendo'nun Nintendo 3DS konsoludur. Bu konsolun devamında Sony, PlayStation Vita'yı, Nintendo ise 30 Kasım'da Wii U'yu piyasaya sürmüştür. Sonrasında Sony 20 Şubat'ta PlayStation 4'ü, Microsoft ise 21 Mayıs'ta Xbox One'ı duyurmuştur. Xbox One ve PlayStation 4 bu nesilde sadece bir oyun konsolu olmaktan çıkıp televizyon hizmetlerinden bankacılık hizmetlerine kadar geniş bir yelpaze sunmuştur oyunculara. Bu nesil özellikle önceki nesillere göre oyunculara birbirleri ile daha fazla etkileşim imkânı sunmuştur.

Düzenleme Tarihi: 13 06 2022